Diễn đàn lao động di cư ASEAN lần thứ 13

Ngày 10 và 12 tháng 11 năm 2020, với vai trò Chủ tịch ASEAN 2020, Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội đã phối hợp với Ban thư ký ASEAN và Tổ chức lao động quốc tế (ILO) tổ chức Diễn đàn lao động di cư ASEAN lần thứ 13 với chủ đề “Hỗ trợ lao động di cư trong đại dịch hướng tới một Cộng đồng ASEAN gắn kết và chủ động thích ứng”.

Diễn đàn lao động di cư ASEAN lần thứ 13 được tổ chức theo hình thức trực tuyến.

Tham dự trực tiếp có đại diện tới từ các Bộ, ngành liên quan tại Việt Nam, Tổng liên đoàn lao động Việt Nam, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, các tổ chức quốc tế, tổ chức xã hội và các chuyên gia hoạt động trong lĩnh vực di cư tại Việt Nam. Tham dự trực tuyến ở các điểm cầu có các đầu mối Ủy ban ASEAN thực hiện Tuyên bố của các Nhà lãnh đạo ASEAN về Bảo vệ và Thúc đẩy Quyền của Người lao động di cư, Ban thư ký ASEAN, các tổ chức quốc tế và các tổ chức xã hội trong khu vực.

Diễn đàn ASEAN về Lao động Di cư là sự kiện thường niên do nước chủ tịch ASEAN tổ chức trong khuôn khổ hoạt động của Ủy ban ACMW. Đây là diễn đàn quan trọng tạo cơ hội cho các đại diện trao đổi, thảo luận các vấn đề, quan điểm về lao động di cư và cùng đưa ra các khuyến nghị của Diễn đàn. Các khuyến nghị và giải pháp thúc đẩy quyền của người lao động di cư được đề xuất tại Diễn đàn sẽ tạo cơ sở cho việc xây dựng và triển khai các hoạt động quốc gia và khu vực nhằm hỗ trợ tốt hơn và kịp thời hơn cho người lao động di cư. Kể từ khi ra đời vào năm 2008, qua 12 Diễn đàn hiện đã có 162 khuyến nghị cấp khu vực được đưa ra và hàng năm các nước thành viên ASEAN đều rà soát việc thực hiện các khuyến nghị ở cấp quốc gia.

Phát biểu khai mạc Diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội Nguyễn Bá Hoan nhấn mạnh chủ đề của Diễn đàn lần này phù hợp với chủ đề của Năm Chủ tịch ASEAN trong đó nhấn mạnh việc hỗ trợ người lao động di cư trong đại dịch nhằm giúp người lao động có thể chủ động thích ứng với các tác động của đại dịch. Thông qua các nội dung trao đổi tại Diễn đàn, Thứ trưởng hy vọng các đại biểu tham dự sẽ có có hội hiểu biết hơn về tình hình đại dịch Covid-19 cũng như các nỗ lực của các nước trong việc hỗ trợ người lao động di cư trong bối cảnh đại dịch, đồng thời sớm thống nhất về các khuyến nghị ở cấp khu vực của Diễn đàn.

Với chủ đề “Hỗ trợ lao động di cư trong đại dịch hướng tới một Cộng đồng ASEAN gắn kết và chủ động thích ứng”, Diễn đàn đã tập trung thảo luận 02 nội dung chính. Trong nội dung thứ nhất, đại diện chính phủ các nước thành viên ASEAN, các Tổ chức quốc tế đã chia sẻ thông tin về các ứng phó của các Chính phủ, tổ chức quốc trước những tác động của Covid-19 đối với người lao động di cư, đặc biệt liên quan tới những rủi ro về sức khỏe mà người lao động di cư phải đối mặt và khả năng tiếp cận tới việc chăm sóc sức khỏe; tiếp cận thông tin; quyền lao động và tiếp cận công lý; an sinh xã hội, tiếp cận hỗ trợ cứu trợ/thu nhập; và hỗ trợ trở về và tái hòa nhập. Với nội dung thứ hai về xây dựng chính sách lao động di cư gắn kết và chủ động thích ứng cho sự chuẩn bị trong tương lai của ASEAN, các đại biểu tập trung phân tích các bài học kinh nghiệm từ đại dịch Covid-19 nhằm xác định việc quản lý lao động di cư cần được tăng cường như thế nào trong ASEAN để cải thiện khả năng chống chịu trong các cuộc khủng hoảng, thảm họa hoặc đại dịch trong tương lai. Chủ đề này đặc biệt tập trung vào vấn đề xây dựng nhà ở và tiền lương; mở rộng trợ giúp xã hội, an sinh xã hội cho người lao động di cư, lập kế hoạch sẵn sàng ứng phó với tình huống khẩn cấp và đại dịch; tiếp cận tới nâng cao kỹ năng và học mới kỹ năng và xây dựng các hướng dẫn cho quy trình quản lý lao động di cư trong môi trường bình thường mới. Chia sẻ tại Diễn đàn, ông Nguyễn Ngọc Quỳnh – Phó Chủ tịch Hiệp hội xuất khẩu lao động Việt Nam đã thông tin về ứng phó của cơ quan tuyển dụng trước tác động của Covid-19 đối với người lao động tại Việt Nam. Ông đặc biệt nhấn mạnh sự ứng phó kịp thời của các đại lý tuyển dụng Việt Nam thông qua việc tạm dừng các hoạt động tuyển chọn đào tạo người lao động đi làm việc ở nước ngoài, thường xuyên liên lạc với người sử dụng lao động, làm thủ tục gia hạn hợp đồng cho người lao động hết hạn. Cũng chia sẻ tại Diễn đàn, ông Trịnh Minh Mạnh, Đại sứ Việt Nam tại Kuwait nhấn mạnh các quy định và chính sách hiện hành hiện đang hạn chế trong việc huy động hỗ trợ người lao động trong tình trạng khẩn cấp như đại dịch. Đại sứ cũng đưa ra một số đề xuất nhằm thúc đẩy việc hỗ trợ người lao động chủ động thích ứng với đại dịch như cần cân nhắc tới các quy định riêng dành cho các đại sứ quán trong đại dịch/ thảm họa; các cơ sở tuyển dụng cần bố trí một khoản kinh phí từ lợi nhuận cho quỹ ứng phó với thảm họa nhằm hỗ trợ người lao động; nhà nước cần tiếp tục hỗ trợ người lao động không phải trả phí cách ly khi họ về nước.

Từ những trao đổi được đưa ra tại Diễn đàn, cũng như dựa trên các khuyến nghị cấp quốc gia đã được thống nhất tại các cuộc họp quốc gia chuẩn bị cho Diễn đàn, các đại biểu thảo luận và thống nhất đưa ra 12 khuyến nghị cấp khu vực cho Diễn đàn AFML lần thứ 13. Từ đó, nhằm tăng cường sự hỗ trợ cho người lao động di cư trong khu vực trong đại dịch, giúp người lao động di cư có thể chủ động ứng phó trước các tác động của đại dịch Covid-19 cũng như các đại dịch khác có thể xuất hiện trong tương lai.

Diễn đàn cũng thống nhất Brunei Darussalam sẽ tổ chức Diễn đàn Lao động di cư ASEAN lần thứ 13 vào năm 2021. Thời gian và đại điểm cụ thể sẽ được Brunei Darussalam thông tin vào thời điểm thích hợp.

Vụ Hợp tác quốc tế, Bộ LĐTBXH