ASEAN đoàn kết tăng cường hợp tác vượt đại dịch COVID-19

Nhìn lại gần 2 năm qua khi đại dịch COVID-19 xuất hiện khiến mọi thứ đảo lộn, có thể thấy các nước ASEAN đã luôn nỗ lực duy trì đoàn kết, thúc đẩy hợp tác nội khối cũng như với các đối tác nhằm ứng phó, phục hồi sau dịch bệnh, đồng thời giữ vững đà xây dựng Cộng đồng và vai trò trung tâm trong khu vực.

Hiệp hội các Quốc gia Đông Nam Á được thành lập vào ngày 8/8/1967 thông qua Tuyên bố ASEAN, hay còn gọi là Tuyên bố Bangkok, được ký bởi Bộ trưởng Ngoại giao 5 nước thành viên sáng lập là Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore và Thái Lan.

Sau đó, ASEAN đã mở rộng bao gồm toàn bộ 10 quốc gia ở Đông Nam Á, trong đó Brunei gia nhập năm 1984, Việt Nam năm 1995, Lào và Myanmar năm 1997 và Campuchia năm 1999.

Đến nay, ASEAN đã trở thành một tổ chức hợp tác khu vực toàn diện, hoạt động trên cơ sở pháp lý và khuôn khổ thể chế là Hiến chương ASEAN. Hoạt động hợp tác của ASEAN đã bao trùm hầu hết các lĩnh vực của đời sống chính trị, kinh tế, xã hội các quốc gia trong khu vực.

C:\Users\ADMIN\Desktop\image003.jpg

Hội thảo trực tuyến “Quản lý khu cách ly tập trung trong phòng, chống dịch COVID-19” tại các điểm cầu các nước ASEAN - ảnh chụp qua màn hình.

ASEAN hiện nay đang đứng trước những thách thức chưa từng có từ đại dịch COVID-19 cũng như các thách thức phi truyền thống khác. Bối cảnh này đòi hỏi ASEAN phải đoàn kết một lòng, thống nhất duy trì vai trò trung tâm ở khu vực, gắn kết và chủ động thích ứng hơn bao giờ hết. Tính đến thời điểm này, các nước thành viên ASEAN đã và đang cùng nhau chung tay giải quyết hiệu quả những thách thức chung của khu vực.

Trước những diễn biến phức tạp của dịch COVID-19, các nước thành viên đều nhấn mạnh tính cấp thiết của việc tăng cường các biện pháp kiểm soát dịch bệnh, bảo đảm nguồn cung vaccine. Tại Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 36 (tháng 6/2020), các nhà lãnh đạo ASEAN đã thành lập Quỹ ASEAN ứng phó COVID-19 nhằm hỗ trợ tài chính các nước thành viên. Ðến nay, số tiền cam kết đóng góp cho Quỹ đã đạt hơn 20,8 triệu USD. Ban Thư ký ASEAN đang hoàn tất các điều khoản cuối cùng trong thỏa thuận với Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) để sử dụng 10,5 triệu USD từ Quỹ mua vaccine cho các nước thành viên.

C:\Users\ADMIN\Desktop\image007.jpg

Tính đến thời điểm này, các nước thành viên ASEAN đã và đang cùng nhau chung tay giải quyết hiệu quả những thách thức chung của khu vực. 

Nhằm giảm tác động của dịch bệnh và thúc đẩy phục hồi trong ASEAN, Khung phục hồi tổng thể ASEAN và các kế hoạch triển khai đã được thông qua tại Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 37 (tháng 11/2020). Theo đó, ASEAN tập trung thực hiện các sáng kiến, biện pháp cụ thể trong ba giai đoạn chính là tái mở cửa, phục hồi và tự cường.

Tính đến tháng 6/2021, có 28 sáng kiến được hoàn tất, 73 sáng kiến đang được xem xét và 68 sáng kiến đang trong quá trình triển khai. ASEAN cũng ra Tuyên bố về việc tiến tới thành lập Hành lang đi lại ASEAN, nhằm tạo thuận lợi cho việc đi lại trong khối, bảo đảm tuân thủ các quy định y tế của khu vực và từng nước thành viên, đồng thời hỗ trợ phục hồi kinh tế sau dịch bệnh.

Ðến nay, ASEAN đã nhất trí được một số nội dung về quy định đi lại, an toàn y tế và phòng dịch... Bên cạnh đó, Hiệp hội cũng thành lập Trung tâm ASEAN về ứng phó các tình huống y tế công cộng khẩn cấp và dịch bệnh mới nổi nhằm nâng cao năng lực và khả năng sẵn sàng ứng phó.

Về quan hệ đối ngoại, ASEAN tiếp tục đẩy mạnh hợp tác với các đối tác; đồng thời thúc đẩy quan hệ với các đối tác mới, các bên muốn trở thành đối tác của Hiệp hội. ASEAN đang xem xét tích cực đề xuất của Trung Quốc và Australia về việc nâng cấp quan hệ giữa hai nước này với Hiệp hội lên Ðối tác chiến lược toàn diện. ASEAN cũng nhất trí tổ chức Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN-G7 vào tháng 12 tới.

Ngoài ra, ASEAN cũng khuyến khích các đối tác hỗ trợ các nước thành viên kiểm soát, ứng phó dịch COVID-19 và hợp tác giải quyết các thách thức chung.

Trong bối cảnh tình hình khu vực, quốc tế có những diễn biến phức tạp, ASEAN tiếp tục khẳng định tiếng nói chung, thúc đẩy đối thoại và hợp tác, phát huy vai trò trung tâm của Hiệp hội, đóng góp tích cực vào hòa bình, ổn định và phát triển./.

Phan Doan